6 ژوئن

رمضان؛ ماه مقاومت

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از پایگاه خبری تحلیلی طنین یاس، محمد محسن حقیقی – رمضان ماه خدا، ماه برکت، رحمت و مغفرت، ماه روزه، روزه‌ای که گرماى سوزان دوزخ را دور مى گرداند[۱]،  و خداوند آن را برای استوارى اخلاص[۲]، و آزمودن اخلاص بندگان[۳] و فهماندن درد گرسنگى و تشنگى و فقر و بیچارگى آخرت[۴]، واجب کرد. تا توانگر رنج گرسنگى را بچشد و در نتیجه ، به مستمندان رسیدگى و بخشش کند[۵] و سپر و حفاظى برای روزه داران در برابر آتش[۶] باشد.  به تعبیر امام متقیان، حضرت علی علیه السلام، روزه، دورى کردن از حرامهاست ؛ همچنان که مرد از خوردن و آشامیدن خوددارى مى کند.[۷] و فضیلت نگهدارى دل از اندیشیدن به گناهان ، برتر از نگهدارى شکم از غذاست.[۸] و به تعبیری دیگر روزه تن، عبارت است از خوددارىِ با اراده از خوردن غذاها به انگیزه ترس از کیفر و رغبت به ثواب، و روزه نفْس، عبارت است از نگهداشتن حواس پنجگانه از دیگر گناهان و خالى کردن دل از همه عوامل بدى [۹].

 

به تعبیر امام صادق علیه السلام برترین جهاد ، روزه گرفتن در هواى گرم است [۱۰] به طوریکه هر که در یک روز بسیار گرم براى خداوند عزّ و جلّ روزه بگیرد و تشنه شود ، خداوند عزّ و جلّ هزار فرشته بر او بگمارد که بر چهره اش دست نوازش کشند و بشارتش دهند و چون افطار کند ، خداوند عزّ و جلّ فرماید : وه ، چه خوش است بوى تو و شمیم تو . فرشتگان من! گواه باشید که من او را آمرزیدم.[۱۱] و در این ماه خداوند متعال آنقدر به بندگان روزه دار خویش مباهات می کند که می فرماید روزه براى من است و من خود پاداش آن هستم.[۱۲] در کنار این همه فضیلت و ثوابی که خداوند متعال برای ماه رمان و روزه ی آن به صورت فردی قرار داده، این ماه برای جامعه و اجتماع ما چه درس و دستاوردی دارد؟ در پرتوی این ماه که تنفس در آن هم عبادت است، جامعه ایران و خانواده های ایرانی چه نفعی از آن می برند و یا باید ببرند؟

در پاسخ به سوالات بالا باید گفت: رمضان و روزه داری برای ما درس مقاومت و ایستادگی جمعی در برابر شرک و طاغوت را دارد چرا که اصل این ماه تمرین صبر و مقاومت، تقویت اراده و ایستادگی در برابر شیطان است. چه شیطان اصغر و چه شیطان اکبر که به تعبیر حضرت امام، آمریکا مصداق اصلی شیطان اکبر است. حضرت امام به ما آموخت که در برابر شیاطین و مستکبرین سر تعظیم فرود نیاوریم و تسلیم نشویم و از تهدیدها و تحریم ها نهراسیم و مقاوم باشیم به طوریکه وقتی مسأله حصر اقتصادی مطرح شد ایشان فرمودند: «ما اصلاً این را به فال نیک می گیریم.» و فرمودند: «ما حصر اقتصادی را در فرهنگ دینی خودمان با فرهنگ رمضان خنثی می کنیم.» و فرمودند: «اگر ما را از حصر اقتصادی می ترسانید، ما فرزند رمضانیم و اگر می خواهید با کشتن و حصر نظامی و محدودیت های این چنینی ما را تهدید کنید، ما فرزند محرمیم!»

اما در حال حاضر و در فضای سیاسی کنونی کشور، شاهد آنیم که دیگر رنگ و بویی از عمل به آرمانهای امام به چشم نمی خورد و با نوعی وادادگی سیاسی روبرو هستیم و در عین حال در جنگی اقتصادی به سر می بریم. در دولت تدبیر و امید به امید رفع تحریم ها مذاکرات فراوانی انجام شد، صنعت هسته ای به تعطیلی کشانده شد و از آن همه ادعای اولیه درباره شکستن سازمان تحریم و برداشته شدن همه ی تحریم ها در روز اجرای برجام، چیزی عاید کشور نشد و تقریبا هیچ و تنها دستاورد ما در این برهه خسارت محض بود و در برابر این همه امتیازی که دادیم، حتی نتوانستیم پول نفت مان را نقد دریافت کنیم و به واردات بی رویه روی آوردیم و در نهایت هم شاهد آنیم که روز به روز تحریم های جدیدی بر ضد کشور مان تصویب و تحریم های قبلی نیز تمدید می شود. در این  شرایط باید به آرمان ها و سخنان گوهر بار امام باز گردیم و مانند فرزندان رمضان عمل کنیم.

دستاورد اصلی ماه رمضان و درس بزرگ آن برای ما همان مقاومت و مقاوم سازی درونی است. ما باید ابتدا خود سپس خانواده ها و در مرحله ی بعدی جامعه و کشورمان را مقاوم کنیم و مقاومت را به گفتمانی غالب و مسلط تبدیل کنیم. لذا سعی می کنیم در سلسله یادداشت هایی در رابطه با انسان مقاوم، خانواده مقاوم، فرهنگ مقاوم و جامعه مقاوم مطالب و راهکارهایی را بیان کنیم.

اما در این یادداشت، کمی در باره اسراف بحث می کنیم که در مقابل فرهنگ مقاومت قرار دارد. به طور کلی طبق آمارهای معتبر، مردم جامعه‌ی ایرانی، مردمی مسرف هستند؛ اسراف در آب، اسراف در نان، اسراف در وسائل گوناگون و تنقلات، اسراف در بنزین. اسراف در هر چیزی ناپسند و مذموم است حتی در انفاق کردن، به گونه ای که خداوند به پیامبرش می فرماید در انفاق کردن برای خدا هم اسراف نکن، نه افراط و نه تفریط بلکه میانه روی در خرج کردن. البته این به معنی سخت گیری و فشار بر خود هم نیست و اسلام با آن مخالف است بلکه می گوید معمولی و در حد متوسط زندگی کنید. در فرهنگ مقاومت اسراف نفی و نهی می شود، در این فرهنگ دستور بر میانه روی است، در این فرهنگ هر شخص و جامعه ای باید حساب کار و خرج خود را بداند، این فرهنگ با ولخرجی و ولنگاری مخالف است، این فرهنگ به دنبال تربیت فرزندانی است که در آینده کشور از تحریم شدن نترسند در صورتیکه با این فرهنگ زندگی کنیم و با آن خو بگیریم مصداق بارز فرزندان رمضان می‌شویم و دیگر هیچ قدرت باطلی جرئت نمی کند که ما را تهدید کند، در این رابطه مقام معظم رهبری در عید فطر رمضان ۱۳۸۶ سخنان مهمی دارند:«اینکه میبینید بعضی از فضولهای خارجی، دولتهای خارجی، دائم و دم‌به‌ساعت، چندین سال است که ملت ما را تهدید میکنند که تحریم میکنیم، تحریم میکنیم، تحریم میکنیم – بارها هم تحریم کرده‌اند – به خاطر این است که چشم امیدشان به همین خصوصیت منفی ماست. ما اگر آدمهای اهل اسراف و ولنگاری در خرج باشیم، ممکن است تحریم برای آدم مسرف و ولنگار سخت تمام بشود؛ اما ملتی که نه، حساب کار خودش را دارد، حساب دخل و خرج خود را دارد، حساب مصلحت خود را دارد، زیاده‌روی نمیکند، اسراف نمیکند. خوب، تحریم کنند. بر یک چنین ملتی از تحریم ضرری وارد نمیشود. این نکته را از ماه رمضان به یاد نگه داریم و ان‌شاءاللَّه عمل کنیم.»

نکته ی مهم در این مورد نقش کلیدی و تاثیرگذار زنان و مادران در کنترل اسراف و جلوگیری از ولخرجی است. به تعبیر پیامبر(ص) «…و المراة سیدة بیتها؛ زن فرمانروای خانه ی خودش است» و در حدیثی دیگر «…والمراة راعیة علی مال زوجها ومسئولة عنه؛ ….و زن مدیر اموال شوهرش و نسبت به آن مسئول است». در حقیقت زن مدیر داخلی خانه است که نسبت به اموال شوهرش مسئول است.

ان شاءالله در یادداشت بعدی نقش کلیدی زن را به صورت کامل تبیین می شود.


[۱] کنز العمّال : ۲۳۶۲۰ .

[۲] بحار الأنوار : ۹۶/۳۶۸/۴۷ .

[۳] نهج البلاغة : الحکمة ۲۵۲ .

[۴] علل الشرایع، ص ۱۰

[۵] بحار الأنوار : ۹۶/۳۷۵/۶۲ .

[۶] دعائم الإسلام : ۱/۲۷۰ .

[۷] بحار الأنوار : ۹۶/۲۹۴/۲۱ .

[۸] غرر الحکم : ۵۸۷۳ .

[۹] غرر الحکم : (۵۸۸۸ ـ ۵۸۸۹) .

[۱۰] بحار الأنوار : ۹۶/۲۵۶/۳۸ .

[۱۱] الکافی : ۴/۶۵/۱۷ .

[۱۲] مکارم الاخلاق ، ص ۲۵۶

انتهای پیام/

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *