۹ مهر

عالمان بر دانسته های خود عامل باشند/ علم طلاب در خدمت جامعه دینی باشد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ندای سرخه، حجت الاسلام والمسلمین الهی در نخستین همایش دانش آموختگی طلاب حوزه علمیه نجمیه سرخه که با حضور علما و طلاب و جمعی از مسئولان شهرستان و خانواده معظم شهدا در مجتمع فرهنگی باران برگزار شد، ضمن تبریک دهه امامت و ولایت اظهار داشت: بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ایران حوزه های علمیه خواهران راه اندازی و عرصه جدیدی برای فراهگیری علوم حوزوی برای خواهران گشوده شد.

طلاب باید از آموخته های خود در خدمت جامعه دینی بهره بگیرند

وی با تأکید بر اینکه طلاب باید از آموخته های خود در خدمت جامعه دینی بهره بگیرند، گفت: علم جایگاهی بس والا دارد به ویژه علوم حوزوی و در اهمیت این جایگاه همین بس که آیات و روایات متعددی در این خصوص موجود است از جمله اینکه قرآن می فرماید «آیا مساوی و برابرند دانایان و نادانان »؛ یعنی بدون شک که این دو گروه بایکدیگر برابر نیستند.

این استاد برجسته علوم حوزوی با بیان اینکه خداوند بر آنانانی که بر خدا ایمان دارند رفعت می بخشد و این امر برای عموم افرادی است که مؤمن هستند، افزود: درجات جمع درجه است و فاصله درجات که خداوند بهتر می داند چقدر است.

ارزش علم و عالم در مکتب دین

حجت الاسلام الهی با تصریح به اینکه هیچ مکتب دینی به اندازه دین اسلام نسبت به علم و عالم ارزش قائل نشده است، گفت: عالمان و اندیشمندان در مکتب اسلام  از جایگاه والایی برخوردار هستند و سفارش شده است که باید از گهواره تا گور دانش جست.

وی گفت:‌ دانش آموزی و علم آموزی در مکتب اسلام مایه قیمت و ارزش انسان را می افزاید؛‌یعنی انسان در مکتب دین اسلام آنقدر می ارزد که می داند و به اندازه فهم و درک و آموخته های علمی اش در پیشگاه خدا قیمت و ارزش پیدا می کند و در مقابل بدترین و بی ارزشترن آدمها نادان ترین انسان ها هستند؛ بنابراین هر چه انسان از نظر علمی ارتقا یابد به همان اندازه قیمت پیدا می کند و هر اندازه افت کند به همان اندازه ارزش پایین و بازارش کساد می شود.

هیچ راهی به ثواب نزدیکتر از راه حوزوی ها نیست

این استاد برجسته  علوم حوزوی با بیان اینکه انبیای الهی انسان های معمولی نبودند، اظهار داشت:‌اینکه انسانی به درجه ای برسد که بتواند تلقی وحی کند یعنی به جایگاهی برسد که فرشته وحی بر او نازل شود این یعنی این انسان فردی معمولی نیست و پیغمبر که خداوند در قرآن به او سفارش می کند که نماز شب بخوان تا ظرفیت یابی چرا که ما بنا داریم قول ثقیلی را بر تو نازل کنیم ان نشان از این است  که انسان های معمولی و بی علم و آگاهی و بدون ارتقای منزلت علمی و معنوی نمی توانند جایگاه رفیعی داشته باشند.

حجت الاسلام الهی گفت: هیچ راهی به ثواب نزدیکتر از راه حوزوی ها نیست و هیچ علمی شیرین تر از علمی که در حوزه تدریس می شود، نیست.

وی با تأکید بر اینکه شدن از بهترین هاست اگر شرایطش فراهم شود و از بدترین هاست اگر انسان به سلاح  علم مجهز شود اما شرایطش را نداشته باشد، اظهار داشت: اگر امام خمینی(ره) توانستند کاری خدایی انجام دهند و ملت بی روح و جان را سرپا کنند و انقلاب ارزشمند اسلامی را در عصر ما متجلی کنند و مذهبی که به حاشیه رفته بود به متن زندگی ها برگردانند به این دلیل بوده است که عالمی بوده با تمام شرایط و هم اهل علم بوده و هم اهل جهاد و هم علمش را ارتقا بخشیده و هم عملش را  وهم معنویتش را.

استاد حوزه علمیه قم با بیان اینکه خداوند کفیل شده که روزی اهل علم را می رساند، گفت: علمی ارزش دارد که انسان را با خدا پیوند بزند و ارزش انسان را دو صدچندان کند که اگر اینگونه بود خداوند بال فرشتگانش را در زیرپایش می گسترداند و تمام موجودات برای این عالم استغفار می کند.

حجت الاسلام الهی با تأکید بر اینکه عالمی که عامل به دانسته های خود باشد ارزش دارد، افزود: عالم باید نسبت به دنیا اعتبار و ارزشی قائل نشود و این عالم را می توان گفت که زاهد است و چنین عالمی بر اساس روایت نگاه به چهره اش عبادت است.

انتهای پیام/رض

۹ مهر

کنفرانس اخیر علمای اهل سنت بیداری بزرگ عالم اسلام در برابر وهابیت است

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از سبلانه، آیت‌الله سید حسن عاملی در خطبه‌های این هفته نماز جمعه شهر اردبیل با تاکید بر لزوم هماهنگی با اهداف متعالی حضرت اباعبدالله الحسین(ع) در عزاداری‌ها اظهار داشت: ارزش خطیر قطرات اشک بر مصائب امام حسین(ع) در تأثیر آن قطرات از جهت ایجاد هماهنگی و سنخیت با امام حسین(ع) است.

وی از نقش مهم نیروی انتظامی در راستای ایجاد امنیت تجلیل کرد و تمام آحاد جامعه را به جهت نیاز حیاتی به امنیت مدیون تلاشهای ارزشمند نیروی انتظامی دانست.

نماینده مردم استان اردبیل در مجلس خبرگان رهبری سهم استاندارد نیروی انتظامی در ایجاد امنیت را ۲۰ درصد دانست و قوای سه‌گانه و مردم و به ویژه فرهنگ جامعه را از ارکان اصلی امنیت برشمرد.

عاملی دولت را که دو بانده شدن راه آهن قزوین زنجان را اخیرا تصویب کرد تحسین کرد ولی گلایه اهالی استان را به دولت ابلاغ کرد که یک استان را از اساس از نعمت راه ریلی محروم می‌گذارد و در استانهای دیگر به دو بانده شدن یا سریع‌السیر شدن یا برقی شدن یا احداث وی آی پی آن همت می‌گمارد.

امام جمعه اردبیل به طور مفصل به تشریح کنفرانس اخیر علمای اهل سنت جهان که در شهریورماه در گروزنی پایتخت چچن برگزار شد پرداخت.

وی اظهار کرد: در این کنفرانس ۲۰۰ عالم بزرگ اهل‌سنت از جمله رئیس دانشگاه الازهر مصر که مرجعیت اهل سنت جهان را بر عهده دارد تصویب کردند که عنوان اهل سنت به وهابیت و تکفیریها اطلاق نمی‌شود و آنها از دایره اهل سنت و جماعت خارج هستند و اهل سنت از جهت اعتقادی اشعری و ماتریدی و از جهت فقهی تابع مذاهب اربعه و از جهت اخلاقی تابع صوفیه مهذب و پاک هستند.

نماینده ولی‌فقیه در استان اردبیل بیان کرد: در این کنفرانس اعلام شد که وهابیت به ناحق عنوان اهل‌سنت و جماعت را به خود نسبت داده و با تکفیر و ارهاب سبب انشقاق و اختلاف در خود عالم اسلام شده و بدنامی بزرگی برای اسلام درست کرده و راه وحدت امت فقط در اخراج این گروه از دایره اهل سنت و جماعت است.

عاملی تصریح کرد: در طول تاریخ وهابیت هیچ ضربه‌ای شدیدتر و مهلک‌تر از این کنفرانس نبوده و باید آن را نقطه شروع یک حرکت مبارک و بیداری بزرگ عالم اسلام در برابر وهابیت است.

رئیس شورای فرهنگ عمومی استان اردبیل افزود: با این کنفرانس مفتیان وهابی که هیچکدام به آن دعوت نشده بودند تمام شرکت کنندگان در این کنفرانس را تکفیر و خارج از اسلام معرفی کردند.

وی از اینکه در کشور ما به طور کامل و کافی به این کنفرانس پرداخت نشد انتقاد کرد.

انتهای پیام/

۸ مهر

هدیه‌ی امام هادی به شیعیان؛ دوره امام شناسی ژرف و عمیق در زیارت جامعه کبیره

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از آناج ، آسمان ولایت امروز به نور دهمین امام متجلی شد. همو که در هشت سالگی ردای ولایت به تن کرد و با سرشتی حیدری در جان‌های خسته نور امید تاباند، با معرفتی الهی، کرداری سنجیده و استقامت در راه اعتلای پرچم اسلام دشمنان را به ستوه آورد و دست آخر جان گرانبهایش را فدای خدا کرد.

پدر آن حضرت، امام محمد تقی جوادالائمه (ع) و مادرش سمانه از زنان درست کردار پاکدامنی بود که دست قدرت الهی او را برای تربیت مقام ولایت و امامت مأمور کرده بود و چه نیکو وظیفه مادری را به انجام رسانید و بدین مأموریت خدایی قیام کرد. نام آن حضرت -علی-  کنیه آن امام همام ” ابوالحسن ” و لقبهای مشهور آن حضرت ” هادی ” و ” نقی ” بود . حضرت امام هادی (ع ) پس از پدر بزرگوارش در سن ۸ سالگی به مقام امامت رسید و دوران امامتش ۳۳ سال بود .

دوران امامت آن حضرت همزمان بود با خلافت معتصم، واثق، متوکل، منتصر، مستعین و معتز، که از بین آنها متوکل، ستمگرترین خلیفه عباسی، سخت دشمن اهل بیت علیهم السلام و شیعیان بود. ابن اثیر می گوید: «متوکل نسبت به علی بن ابی طالب علیهماالسلام و اهل بیت او بُغْض شدیدی داشت و اگر به او خبر می دادند که کسی علی و اهل بیتش را دوست دارد، قصد مال و جانش را می کرد.»

هدیه ی امام هادی به شیعیان؛ دوره امام شناسی ژرف و عمیق در زیارت جامعه کبیره

با این حال، امام هادی علیه السلام خدمات علمی و فرهنگی زیادی به جامعه اسلامی و شیعه ارائه نمود. نوشته های حدیثی متعددی به حضرت هادی علیه السلام منسوب است که در چنان دوران اختناقی برای شیعیان و پیروان بیان نموده است، مانند: «رِسالَةٌ فی الرّد علی اَهْلِ الْجَبْرِ وَاَلتَّفْویض» که ابن شعبه در تحف العقول آن را نقل کرده است و کلمات امام هادی علیه السلام که در مجموعه ای به نام «مسند الامام الهادی» توسط عزیزالله عطاری گردآوری شده است. ایشان شاگردان فراوانی تربیت کرد که ۲۷ نفر از آنان دارای تألیف بودند، و مجموعا ۴۱۴ اثر را به رشته تحریر در آوردند.

از امام هادی علیه السلام چندین دعا و زیارت نامه برجای مانده است که از مشهورترین آنها زیارت جامعه ی کبیره است. این زیارت دارای سند صحیح بوده و از نظر بلاغت نیز در بالاترین درجه قرار دارد. شروح متعددی به فارسی و عربی بر این زیارت نوشته شده است. زیارت جامعه ی کبیره متضمن مفاهیمی بسیار عالی و مطالبی بدیع است. زیارت جامعه کبیره یک دوره امام شناسی ژرف و عمیق و یادگار آن امام همام است.

از دیگر زیارات بر جای مانده از امام هادی علیه السلام، زیارت غدیر است که در آن هم خصوصیات و ویژگی های حضرت علی علیه السلام و هم حادثه ی غدیر ذکر شده است.

اقدامات امام هادی (علیه السلام)

۱-فعالیت های مخفی حضرت(ع): الف- ارتباط با شیعیان: هدایت شیعیان، کمک به آنها و جوابگویی به مسائل آنها به طرق مختلف. ب) تجدیدنظر در شبکه ارتباطی وکالت: ائمه برای ارتباط با پیروان خود شبکه ارتباطی وکالت را به وجود آورده بودند به این صورت که وکلاء ازطرف امام مأمور بودند که به سؤالات فقهی و عقیدتی و… شیعیان پاسخ داده و بعد از دریافت وجوهات و سؤالات بی پاسخ آن را خدمت امام(ع) برسانند.

این شبکه در زمان امام هادی(ع) نیز با تجدیدنظر متناسب با شرایط زمان توسط امام هادی(ع) ادامه داده شد- صرف نظر از کارکرد اصلی آن آمادگی مردم برای زمان غیبت حضرت حجت(ع) بود. اتمام فعالیت های فرهنگی توسط امام هادی(ع) الف-نشر فرهنگ اهل بیت (علیهم السلام): از فعالیت های امام هادی(ع) احیای فرهنگ ولایت بود.

آنچه در پیش رو دارید، بیان گوشه هایی از معجزات و کرامات آن بزرگوار است، بدان منظور که پاسخی باشد برای آنان که امامان معصوم علیهم السلام را انسانهایی عادی می پندارند، و برای آنکه وسیله ای برای دست یابی به معرفت و شناخت بیشتر نسبت به امامان از جانب شیعیان و پیروان باشد.

 

 

شیر و شعبده باز

متوکل یکی از خلفای عباسی است که از هر راهی تلاش داشت امام هادی علیه السلام را تحقیر کند و شخصیت و عظمت او را درهم شکند. از جمله، روزی فردی را به سراغ شعبده باز و جادوگر بی نظیری فرستاد که اهل هندوستان و از دشمنان اهل بیت علیهم السلام به شمار می آمد. متوکل به او هزار دینار طلا داد که حضرت هادی علیه السلام را تحقیر و شرمنده کند. او نیز قبول کرد و در مجلس مهمانی خلیفه در کنار حضرت هادی علیه السلام نشست. و در قرص نانی عمل سحر انجام داد؛ به گونه ای که وقتی حضرت هادی علیه السلام دست مبارک خود را به طرف آن نان دراز کرد؛ نان به هوا پرید. و حاضران خندیدند و حضرت را به خیال خامشان تحقیر کردند.

در کنار شعبده باز هندی بالشی قرار داشت که روی آن تصویر شیر بود. امامِ کائنات و صاحب ولایت تکوینی، دست مبارکش را بر آن تصویر نهاد و فرمود: این فاسق را بگیر! [با عنایت الهی و کرامت امام هادی علیه السلام ] آن تصویر به شیر درنده تبدیل شد و در جا ساحر هندی را پاره کرد و بلعید! [و جریان مجلس هارون و امام موسی بن جعفر علیهماالسلام و امام رضا علیه السلام و مأمون تکرار شد] و شرکت کنندگان در مجلس مبهوت و متحیر ماندند. متوکل از آن امام بزرگوار درخواست کرد که دستور دهد آن شیر، ساحر هندی را برگرداند.

حضرت فرمود: «او را دیگر نخواهی دید. آیا تو دشمنان خدا را بر دوستان او مسلط می کنی!» این جمله را فرمود و مجلس متوکل را ترک گفت.

خبر غیبی هدایتگر

کرامات امام هادی علیه السلام گاه بینی ستمگرانی چون متوکل را به خاک می مالید و گاه مظلومی را نجات می داد، و گاه زمینه هدایت فرد یا افرادی را فراهم می نمود، مانند آنچه در ذیل می خوانیم.

در روایت آمده که گروهی از مردم اصفهان در زمانی که در آن شهر از ولایت و امامت خبری نبود، نزد شخصی به نام «عبد الرحمن» که عاشق امامت و ولایت بود آمده، از او پرسیدند که چرا شما شیعه شدید؟ در جواب آنها گفت: من در جمع گروهی از مردم این شهر به کنار خانه متوکل رفته بودیم. هدف ما تظلّم و درخواست کمک از خلیفه عباسی بود. جمع زیادی در آنجا ایستاده بودند، ناگاه فرمان متوکل صادر شد که «علی بن محمد» را دستگیر کنید.

من از رفقا و از بعض حاضرین پرسیدم که «علی بن محمّد» کیست؟ جواب دادند: او امام شیعه هاست و به احتمال زیاد متوکل او را به قتل می رساند. من با خودم گفتم: از اینجا نمی روم تا چهره او را ببینم و از نتیجه کار او آگاه شوم. ناگهان دیدم او را سوار بر اسب نموده، آوردند و مردم برای دیدن او صف کشیده بودند.

عبد الرحمان می گوید: من از دیدن آن حضرت دگرگونی در خود احساس کردم و قلبم پر از عشق و محبت گردید؛ لذا مرتب دعا می کردم که از ناحیه متوکل به او آسیبی نرسد. مأموران همچنان آن حضرت را در میان صفوف جمعیت می آوردند، ولی او با تمام متانت و وقار بر مرکبش قرار گرفته بود و به جایی نگاه نمی کرد و به کسی توجّه نمی نمود تا اینکه مقابل من رسید، صورت خود را به سوی من گردانید و فرمود: «خداوند دعایت را مستجاب کرده است و به تو عمر طولانی و مال زیاد و فرزندان متعدد مرحمت می فرماید.»

من از شنیدن این سخنان به خود لرزیدم و همراهان و حاضران از من سؤال می کردند: شما کیستی؟ و چه کار داری؟ و او با تو چه گفت؟…

جواب دادم: خیر است. و راز گفته شده را به آنها نگفتم. تا زمانی که به اصفهان برگشتم و خداوند گشایشی در روزی من ایجاد کرد و علاوه بر مال زیاد، عمرم نیز از هفتاد گذشت و دارای دو فرزند شدم…؛ لذا به امامت او معتقد گشتم و از شیعیان او گردیدم.

انتهای پیام/م

۸ مهر

۳۰ هزار نفر اسکان و تغدیه سهم استان یزد در همایش اربعین/ برپایی موکب های ایرانی از ۱۰ تا ۲۵ صفر در عراق

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از سرو ابرکوه، محمدرضا جعفری خرمی رئیس ستاد بازسازی عتبات عالیات استان یزد در جمع مدیران دستگاه های اجرایی شهرستان، ضمن ارائه گزارش مختصری از عملکرد این ستاد در شهرهای کربلا، نجف، سامرا و کاظمین، به بیان برنامه ریزی های ستاد عتبات عالیات برای همایش بزرگ پیاده روی اربعین پرداخت.

 

جعفری خرمی بیان کرد: با توجه به مشکلات ایجاد شده برای سفر حج و افزایش سفرهای زیارتی به کربلا، مقام معظم رهبری سال گذشته دستور ایجاد ستادی تحت عنوان «ستاد اربعین» را به دولت دادند که با ریاست شخص رئیس جمهور تشکیل شد. طی جلسات این ستاد سهمیه اختصاص یافته به استان یزد ۳۰ هزار نفر اسکان و تغذیه می باشد.

 

وی ادامه داد: با توجه به اینکه مردم عراق در این مراسم میزبان هستند، ما هرگز ادعای میزبانی نداریم و تشکیل موکب های مختلف نیز مختص ایرانیان نیست بلکه موکب عمومی است که همه می توانند از آنها بهره برداری کنند. از تاریخ ۱۰ تا ۲۵ صفر (۲۰ آبان تا ۵ آذر) موکب های ایرانی در عراق دایر می شوند تا زائران بتوانند چند روزی در کربلا بمانند و دچار مشکل نشوند زیرا در عصر روز اربعین کلیه موکب های عراقی جمع آوری می شود.

 

رئیس ستاد بازسازی عتبات عالیات استان یزد یاد آور شد: خیرین و نیکوکاران می توانند کمک های نقدی خود را به حساب استانی که امسال برای پیاده روی اربعین افتتاح شده است واریز کرده و اقلام غیر نقدی را به ستادهای مشخص شده در هر شهرستان تحویل دهند. در حال حاضر بیشترین نیاز در این زمینه پتو و موکت می باشد.

 

انتهای پیام/م

 

۸ مهر

هشت سنت غلط در ازدواج از نگاه رهبر معظم انقلاب

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از با مهرستان مهریه سنگین، جهیزیه سنگین، تجملات زیاد، اسراف، خرید از مکان های معروف به گرانی، هتل ها و سالن های پرخرج، لباس عروس گران قیمت و به رخ کشیدن ثروت ها، هشت سنت غلط در ازدواج از منظر مقام معظم رهبری است.

۷ مهر

پوستر/منا کجا و حریمی برای نامردی!

به گزارش سرویس چندرسانه‌ای شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ شعر به ناسب سالگرد فاجعه منا در قالب پوستر پیش روی شماست.

تویی که با بد و خوبم همیشه سر کردی 

خدا کند که سلامت به خانه برگردی 

بیا بگو که خبرهای شهر شایعه است

برای خواهرت از حج، تبرک آوردی

بیا بگو که دروغ است در حوالی درد 

کسی نیامده حتی، برای همدردی

و خواب بوده ، تمام خیالهای دلم

منا کجا و حریمی برای نامردی!!

۷ مهر

کربلا سیاه‌پوش شد

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ تولیت آستان مقدس امام حسین (علیه السلام) با انتشار بیانیه ای اعلام کرد: این اقدام، به مثابۀ آماده شدن برای استقبال از موکب های عزاداری و روضه های حسینی در طول ماه های محرم و صفر است.

به گزارش فردا، در این بیانیه آمده است: سوگواری برای اباعبدالله الحسین (علیه السلام) به شیعیان محدود نمی شود، بلکه مسلمانان سراسر جهان، در سوگ امام حسین (علیه السلام) مجالس عزاداری و موعظه برگزاری می کنند و در عزای نوادۀ رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) سیاه می پوشند.

در ایام محرم، زائران از مناطق مختلف دنیا برای شرکت در مراسم عزاداری امام حسین، راهی کربلا می شوند.

گفتنی است علاوه بر صحن امام حسین (علیه السلام) خیابان های منتهی به تکیه ها و حسینیه هایی که برای عزاداری و مجالس موعظه اختصاص یافته اند، نیز سیاه پوش شد.

۷ مهر

امام جواد (ع)؛ علم و دانش فراوان، عمر کوتاه و خدمات بزرگ

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از فراهان خبر؛ امام نهم که نامش «محمّد»، کنیه اش «ابو جعفر» و معروف‏ ترین القاب او «تقی» و «جواد» است، در ماه رمضان سال ۱۹۵ هجری قمری در شهر «مدینه» دیده به جهان گشود. پدر آن حضرت «امام علیّ بن موسی الرضا علیهما السلام» امام هشتم شیعیان بود. مادر او نیز «سبیکه» نام داشت که از خاندان «ماریه قبطیه» همسر پیامبر اکرم(ص) به شمار می رفت و از نظر فضائل اخلاقی در درجه والایی قرار داشت و برترین زنان زمان خود بود؛ به طوری که امام رضا – علیه السلام – از او به عنوان بانویی منزه و پاکدامن و با فضیلت یاد می کرد. ضمن عرض تسلیت و تعزیت به محضر حضرت بقیة الله الأعظم(عج)، مقام معظم رهبری، مراجع عظام تقلید و عموم شیعیان و پیروان اهل بیت(ع) در سراسر جهان، مقاله کوتاه زیر، تقدیم علاقه مندان ارجمند می شود.

۱– دلیل شناخت کمتر نسبت به امام جواد(ع)

امام جواد(ع) به دو دلیل، در بین مردم نسبت به دیگر امامان(ع) کمتر شناخته شده است:

اول) کمی سن و کوتاه بودن عمر آن حضرت

بنابر آنچه در تاریخ آمده است، امام جواد(ع) در ۸ سالگی به امامت رسید و در سن ۲۵ سالگی به شهادت رسید. لذا کوتاه بودن عمر حضرت جواد(ع) یکی از دلایلی است که می توانیم بگوییم که امام جواد(ع) نسبت به ائمه دیگر که از عمر بیشتری برخورد بودند، کمتر در بین مردم مطرح شده است. اما در واقع مطابق آنچه در منابع حدیثی شیعه آمده، ما در مورد امام جواد(ع) معارف کم نداریم، یعنی دانستنی ها و مطالب زیادی داریم که متاسفانه این ها کمتر در میان شیعه مطرح شده است. اگر نویسندگان و اهل تحقیق بتوانند در این زمینه میراث فرهنگی و علمی زندگی دوران امام جواد(ع) را برای مردم تشریح و مطرح کنند، شاید بتوان گفت که آنچه که در مورد امام نهم حضرت جواد(ع) وجود دارد، نسبت به ائمه دیگر کمتر نیست.

دوم) شرایط خاص دوران امام(ع)

امام جواد(ع) در دوره و زمان خاصی از تاریخ زندگی می کردند که با پیچیدگی ها و مسائلی روبه رو شد که این موارد در زندگانی سائر امامان شیعه(ع) کمتر وجود داشت. امام(ع) در دوران حکومت «مأمون» و «معتصم» عباسی زندگی کردند. در ایندوران حکومت عباسیان در افولی قرار گرفته بود که با مرگ مأمون عباسی و قدرت گرفتن معتصم، رو به نزول بیشتر گرایید. زمانی که یک حاکم قدرتمند در در جامعه زندگی می کند بر روی تمام مسائل آن زمان تاثیر دارد؛ مانند وقتی که «یزید» به حکومت رسید و امام حسین(ع) در برابر او قیام کرد و آن حادثه مهم اتفاق افتاد و نقطه اوجی شد که در زمان سایر ائمه و امامان معصوم(ع) وجود ندارد.

۲– ویژگی های اخلاقی و علمی امام جواد الائمه(ع(

-۲-۱  اخلاق حسنه

حضرت جواد الائمه(ع) این ویژگی را از جدّ بزرگوارشان پیامبر مکرم حضرت محمدبن عبدالله(ص) به ارث بردند. در قرآن هم تاکید شده که مسلمانان از اخلاق پیامبر(ص) الگو و سرمشق بگیرند، به مسلمانان توصیه که در رفتار و زندگی خودشان در تمام مراحل باید از پیامبر(ص) الگو بگیرند. فرزندان پیامبر(ص) و اهل بیت(ع) مانند پیامبر بزرگوار(ص) متّصف و متخلّق به آن اخلاق نیکو و حسنه هستند.

۲-۲ – علم فراوان

یکی از ویژگی های دیگر امام جواد(ع) علم فراوان و وسیع ایشان است؛ چنانچه پدران بزرگوارشان هم این علم وسیع (علم لدنی) را داشتند و به معنای واقعی کلمه عالم بودند. این امر در مناظراتی که ایشان انجام دادند که نمونه های آن وجود دارد قابل مشاهده است. ما شیعیان معتقد هستیم که این علم از طریق اجدادشان منتقل شده، یعنی به قدرت الهی، علم پیامبر(ص) به امام علی بن ابی طالب(ع) و نسل به نسل تا حضرت مهدی موعود(عج) منتقل شده و این علم لدنی که خداوند در اختیار این الگوهای بشریت گذاشته در نزد امام جواد(ع) هم بوده است.

۲-۳ – تقوا و پارسایی

امام جواد(ع) مانند همه امامان شیعه، الگوی کامل تقوا و پارسایی و نمونه بارز عبادت، بندگی و سجده های طولانی برای خداوند بودند.

۲-۴ – ادب و گشاده رویی با دوست و دشمن

امام جواد(ع) با همگان با ادب و احترام برخورد می کردند. این امر باعث جذب مخالفان و دشمنان امام به سوی ایشان می شد. سازش و نرم خویی با دوستان و شیعیان نیز از صفات ایشان است.

۲-۵ – حرّیت و آزادگی

همه ائمه اهل بیت(ع) از این ویژگی برخوردار بودند. آن بزرگواران هیچ گاه تسلیم ظلم و ستم نمی شدند و حاضر بودند در این راه تمام سختی ها را تحمل کنند. این ویژگی الگویی برای ماست که در هیچ زمانی ظلم و ستم را قبول نکنیم و با آزادگی، اعتقادات و مبانی خودمان را مطرح کنیم و تسلیم فتنه ها و توطئه های دشمنان قسم خورده اسلام و مخالفان نشویم. در این زمان که حمله به مقدسات مسلمانان از سوی آمریکائی ها و صهیونیست ها با چاپ و نشر کاریکاتورها و فیلم ها شروع شده مسلمانان و به ویژه پیروان واقعی اهل بیت(ع) می بایست با وحدت و یکپارچگی خاص با حضور در راه پیمائی ها و تظاهرات به مبارزه با استکبار جهانی برخیزند که همین کار هم کردند.

۳ – فضال و کرامات مهم در زندگی حضرت جواد(ع(

اول. تولد حضرت(ع)

تولد امام جواد(ع) ـ که در اواخر عمر امام رضا(ع) رخ داد ـ یک کرامت الهی بود؛ آن چنانکه امام رضا(ع) بارها از حضرت جواد(ع) به عنوان مولودی پرخیر و برکت یاد می کرد. «ابو یحیای صنعانی» می گوید: روزی در محضر امام رضا – علیه السلام -، فرزندش ابو جعفر را که خردسال بود، آوردند. امام فرمود: «این مولودی است که برای شیعیان ما، با برکت تر از او زاده نشده است». دو تن از شیعیان به نام «ابن اسباط» و «عبّاد بن اسماعیل» هم می گویند: در محضر امام رضا – علیه السلام – بودیم که ابو جعفر را آوردند، عرض کردیم: این همان مولود پرخیر و برکت است؟ حضرت فرمود: «آری، این همان مولودی است که در اسلام بابرکت تر از او زاده نشده است». دلیل این خیر و برکت و کرامت خاصّ این بود که عصر امام رضا(ع) عصر ویژه ای بوده و تعیین جانشین و معرفی امام بعدی، با مشکلاتی روبرو شده بود که در عصر امامان قبلی، بی سابقه بود؛ زیرا از یک سو پس از شهادت امام کاظم(ع) گروهی که به «واقفیه» معروف شدند، براساس انگیزه های مادی، امامت حضرت رضا(ع) را انکار کردند و از سوی دیگر امام رضا(ع) تا حدود چهل و هفت سالگی دارای فرزند نشده بود و چون احادیث رسیده از پیامبر حاکی بود که امامان دوازده نفرند که نه نفر آنان از نسل امام حسین خواهند بود، فقدان فرزند برای امام رضا(ع)، هم امامت خود آن حضرت، و هم تداوم امامت را زیر سؤال می برد و واقفیه این موضوع را دستاویز قرار داده امامت حضرت رضا(ع) را انکار می کردند. گواه این معنا، اعتراض «حسین بن قیاما واسطی» از سران «واقفیه» بود که طی نامه ای به امام رضا(ع) او را متهم به عقیمی کرد و نوشت: چگونه ممکن است امام باشی در صورتی که فرزندی نداری؟! .امام(ع) هم در پاسخ نوشت: “از کجا می دانی که م دارای فرزندی نخواهم بود، سوگند به خدا بیش از چند روز نمی گذرد که خداوند پسری به من عطا می کند که حق را از باطل جدا می کند“.

دوم. امامت حضرت(ع) در کودکی

اینکه امامت به قدرت الهی به یک نوجوان هشت ساله که هنوز به سن بلوغ نرسیده است منتقل شد یک کرامت مهم بود؛ آنچنانکه پیش از این، نبوت به حضرت عیسی(ع) در نوزادی داده شده بود.

سوم. مناظرات علمی حضرت(ع(

مناظراتی که امام(ع) با دانشمندان فرقه ها و مذاهب مختلف در این دوره دارد، بسیار مهم است. اینکه چگونه یک نوجوان می تواند در مناظرات و بحث های مختلف اسلامی و فکری با دانشمندان آن زمان، آنان را مغلوب کند، هم کرامتی بزرگ بود و هم علامتی بر حقانیت امامت ایشان.

-۴  اصحاب و شاگردان امام جواد(ع(

امام جواد(ع) با وجود کوتاهی دوران حیات و امامت، شاگردان بزرگی را تربیت می کنند؛ امثال «حضرت عبدالعظیم حسنی»، «جناب علی بن مهزیار اهوازی»، «فضل بن شاذان نیشابوری»، «محمد بن سنان زاهری»، «ابونصر بزنطی کوفی» و «دعبل خزاعی» از شاگردان آن حضرت هستند که نزد ایشان، رشد علمی یافته و تربیت شدند و یا از آن حضرت(ع) حدیث نقل کردند. روایان احادیث جواد الائمه(ع) تنها محدثان شیعه نبودند؛ بلکه علماء و دانشمندان اهل تسنن نیز معارف و حقایقى از اسلام را از آن حضرت نقل کرده‏اند. به عنوان نمونه «خطیب بغدادى‏» احادیثى با سند خود ازآن حضرت نقل کرده است. همچنین «حافظ عبدالعزیزبن اخضر جنابذى‏» در کتاب معالم العترة الطاهرة و مؤلفانى مانند «ابو بکر احمدبن ثابت»، «ابو اسحاق ثعلبى» و «محمدبن مندة بن مهربذ» در کتب تاریخ و تفسیر خویش روایاتى از آن حضرت نقل کرده‏ اند.

۵- شهادت امام جواد(ع(

مأمون خلیفه عباسی که چون سایر خلفای بنی‌عباس از نفوذ باطنی امامان معصوم(ع) در بین مردم هراس داشت سعی کرد ابن الرضا(ع) را تحت مراقبت خاص خویش قرار دهد که یکی از حیله‌های وی برای اینکار ازدواج دخترش با امام بود. لذا دختر خویش «ام الفضل» را به ازدواج حضرت امام جواد(ع) درآورد تا مراقبی دائمی و از درون خانه، بر امام گمارده باشد. دلیل دیگری که مأمون دختر خود را به ازدواج امام در آورد کشاندن امام به سمت خود بود؛ چرا که تصور می کرد امام با این وصلت مجذوب مادیات و جاه و مقام شده، قداست وی خدشه دار و از راه اصلی منحرف، شیعیان متفرق شده و مأمون خود قوی می شود. مأمون همچنین می خواست با این وصلت علویان را از اعتراض و قیام بر ضد خود باز داشته، خود را دوستدار و علاقه مند به آنان نشان دهد. امام جواد(ع) نیر ـ که مانند بقیه امامان(ع) از آینده اطلاع داشت و هیچ کاری را بدون آگاهی انجام نمی داد ـ بخوبی از دسیسه های مأمون آگاه بود و با علم به وصلت با دختر وی رضایت داد. یکی از دلایل پذیرش این وصلت از سوی امامان، حفظ شیعیان از دسیسه های کینه توزانه مأمون حفظ کند. لذا امام(ع) اگرچه تن به این ازدواج داد، اما شواهد تاریخی گواه این حقیقت است که مأمون نتوانست به حیله‏ های از پیش تعیین شده خود دست یابد. امام جواد(ع) تا پایان خلافت مأمون در مدینه ساکن بود و پس از مرگ مأمون به دستور معتصم عباسی و در آخر ماه ذی القعده سال ۲۲۰ هجری قمری، به همراه همسرش(ام الفضل) به بغداد رفت و در همان سال مسموم و به شهادت رسید.

مزار مطهر و منور آن حضرت در کاظمین(بغداد) و در کنار قبر جدش «امام کاظم(ع)» هم اکنون قبله حاجات عابدان و عاشقان و پیروان اهل البیت(ع) از سراسر جهان است.است.

سلام الله علیه یوم وُلد و یوم استشهد و یوم یُبعث حیّا

۶ – معرفی منابع امام جواد(ع(

درباره تاریخ اهل بیت عصمت و طهارت(ع) ـ عموماً ـ و امام جواد(ع) ـ خصوصاً ـ کتاب های فراوانی منتشر شده است که هم به صورت تشریحی و هم توصیفی در این مورد بحث کرده است. مانند کتاب معجم ما کتب عن الرسول(ص) و اهل بیته(ع) اثر «عبدالجبار الرفاعی» که در واقع یک دایرة المعارف بزرگ می باشد و در ۱۰ جلد چاپ شده است. کتاب الذریعة الی تصانیف الشیعة از «مرحوم آغا بزرگ تهرانی» و سائر کتب رجالی و حدیثی و تاریخی بزرگان شیعه مانند «شیخ کلینی»، «شیخ مفید»، «شیخ صدوق»، «علامه برقی» و «شیخ طوسی» هم پر است از آثار مختلف که اهل علم و نخبگان با آنها آشنا هستند.

* جهت اطلاع علاقه مندان منابع زیر را نیز می توان معرفی کرد:

الف) کتاب‌های عربی

۱-اعلام الهدایة؛ الإمام محمدبن علیّ “الجواد”علیه السلام؛ لجنه التالیف فی المجمع العالمی لأهل البیت(ع)، قم المقدسه ۱۴۲۲ق، ۲۵۱ص.

۲-الإمام التاسع أبو جعفر محمد الجواد علیه السلام، الشیخ محمدحسن القبیسى العاملى، بیروت: ۱۴۰۳ه ـ ۱۹۸۳م ، ۱۱۷ص .

۳-الإمام الجواد علیه السلام، السید عبدالرزاق الموسوى المقرّم ، النجف الاشرف: المطبعة الحیدریة، ۱۳۷۱ه، ۱۰۳ص.

۴-الإمام الجواد علیه السلام، لجنة التألیف فى مؤسسة البلاغ، طهران: مؤسسة البلاغ، ط ۲ ۱۴۰۹ه ۱۹۸۹م ، ۱۱۹ص.

۵-الإمام الجواد علیه السلام؛ قدوة و أسوة، السید محمدتقى المدرسى، طهران: رابطة الاخوة الاسلامیة ۱۳۶۳ش / ۱۹۸۴م، ۷۲ص.

۶-الإمام الجواد علیه السلام من المهد الى اللحد، السید محمدکاظم القزوینى، بیروت: مؤسسة البلاغ، ۱۴۰۸ه.

۷-الإمام محمد بن على الجواد علیه السلام، عبد الزهراء عثمان محمد، مشهد: مجمع البحوث الاسلامیة، ۱۴۰۸ه ۱۴۹ص۲۰ .

۸-الإمام المعجزة؛ محمد الجواد علیه السلام؛ سیرة و دراسة و تحلیل، کامل سلیمان ، بیروت: دار الکتاب اللبنانى .

۹-الحیاة السیاسیة للإمام الجواد علیه السلام؛ نبذة یسیرة؛ السید جعفر مرتضى العاملى، بیروت: الدار الاسلامیة، ۱۴۰۵ه ـ ۱۹۸۵م، ۱۱۷ص.

۱۰-محمد الجواد علیه السلام، الإمام المعجزة(سیرة و دراسة و تحلیل)، کامل سلیمان، بیروت: الشرکة العالمیة ـ ۱۹۸۸م، ۳۶۰ص .

۱۱-مسند الإمام الجواد علیه السلام، الشیخ عزیز الله العطاردى. مشهد: الموتمر العالمى للإمام الرضا(ع)، ۱۴۱۰ه، ۳۵۵ص .

۱۲-أبوجعفر؛ محمد الجواد علیه السلام…[تاسع أئمة اهل البیت الطاهر”صلوات الله علیهم اجمعین”، مولده و وفاته و مدة عمره و مدفنه فی اعیان الشیعة] السید محسن الأمین العاملی، بیروت: دارالتعارف للمطبوعات، ۱۴۰۳ه ـ ۱۹۸۳م .

ب) کتاب‌های فارسی

۱-پیشوایان هدایت؛ جواد الائمه، حضرت امام محمدتقی(ع) ؛ تألیف: گروه پژوهش مجمع جهانی اهل بیت(ع)؛ ترجمه: اداره ترجمه مجمع جهانی اهل بیت(ع)، قم: انتشارات مجمع جهانی اهل بیت(ع) وزیری، ۳۸۵ ص.

۲-امام جواد(ع)، گروه نویسندگان مؤسسة البلاغ، ترجمه: محمود شریفى، تهران، سازمان تبلیغات اسلامى، ۱۳۶۸، جیبى، ۱۶۸ص؛

۳-امام محمد تقى(ع)، سید کاظم ارفع، تهران، مؤسسه انتشاراتى فیض کاشانى، ۱۳۷۰، رقعى، ۴۹ ص؛

۴-پیشواى نهم حضرت امام محمد تقى(ع)، گروه نویسندگان، چاپ مکرر، قم، مؤسسه در راه حق، ۱۳۷۱، رقعى، ۵۶ ص؛

۵-تحلیلى از زندگانى و دوران امام محمد تقى(ع)، فضل الله صلواتى، اصفهان، انتشارات خرد، ۱۳۶۴، رقعى، ۶۱۰ص؛

۶-تحلیلى از زندگانى و زمان امام جواد(ع)، گروه نویسندگان، زیرنظر قوام الدین وشنوى قمى، قم، مؤسسه احیاء و نشر میراث اسلامى، ۱۳۵۹، جیبى، ۱۳۸ص؛

۷-ذکر حالات حضرت امام محمدتقى(ع) و …، عباس فیض قمى(م۱۳۹۴ق)، قم، چاپ خانه قم، ۱۳۶۴ق، رقعى، ۳۲۰ص؛

۸-حضرت امام جواد(ع)، گروه کودکان و نوجوانان بنیاد بعثت، بازنویسى: مهدى رحیمى، چاپ دوم، تهران، بنیاد بعثت، ۱۳۷۴، رقعى، ۶۸ص؛

۹-حضرت امام محمد تقى(ع)، عبدالأمیر فولاد زاده، تهران، انتشارات اعلمى، ۱۳۵۹، وزیرى، ۳۵ص؛

۱۰-حضرت امام محمد تقى(ع)، فضل الله کمپانى(م۱۴۱۴ق)، تهران، انتشارات مفید،۱۳۶۲؛

۱۱-حضرت امام محمد تقى(ع)، میر ابوالفتح دعوتى، قم، انتشارات شفق، بى تا، وزیرى، ۳۲ص؛

۱۳-زندگانى امام جواد(ع)، احمد صادقى اردستانى، قم، انتشارات نقش، ۱۳۷۶ش، رقعى، ۲۵۰ص؛

۱۴-زندگانى امام جواد(ع)، سیف الله یعقوبى قمشه‌اى، تهران، مسجد الغدیر، ۱۳۶۴، رقعى، ۱۲۴ص؛

۱۵-زندگانى امام محمد تقى(ع)، حسین عمادزاده(۱۴۱۰ق)، تهران، شرکت سهامى طبع کتاب، ۱۳۴۱ش۱۳۸۲/ق، وزیرى، ۳۳۴ص؛

۱۶-زندگانى امام محمد تقى(ع)؛ نهمین پیشواى معصوم، عبدالرحیم عقیقى بخشایشى، قم، انتشارات نسل جوان، ۱۳۵۷ش، جیبى، ۱۱۹ص؛

۱۷-زندگانى امام نهم حضرت امام جواد(ع)، نوشته: هیئت تحریریه مؤسسه در راه حق، ساده‌نویسى، دفتر تحقیق و تألیف کتب درسى، چاپ سوم، تهران، سازمان نهضت سواد آموزى، ۱۳۷۵، رقعى، ۲۴ص؛

۱۸-زندگانى حضرت امام جواد(ع)، مرتضى مدرسى چهاردهى(۱۴۰۷ق)، چاپ پنجم، تهران، انتشارات موسوى، ۱۳۶۱، رقعى، ۲۵۲ص؛

۱۹-زندگانى سیاسى امام جواد(ع)، تألیف: سید جعفر مرتضى عاملى، ترجمه: سید محمد حسینى، چاپ دوم، قم، دفتر انتشارات اسلامى، ۱۳۶۷، رقعى، ۱۴۴ص؛

۲۰-زندگى امام جواد(ع)، سید محمد حسینى شاهرودى، تهران، انتشارات فیض کاشانى، ۱۳۷۵، وزیرى، ۲۲۴ ص؛

۲۱-نگاهى بر زندگى امام جواد(ع)، محمد محمدى اشتهاردى، تهران، نشر مطهر، ۱۴۱۶/ق، رقعى، ۱۴۴ص؛ ۲۲. نگاهى گذرا بر زندگانى امام جواد(ع)، تألیف: سید عبدالرزاق موسوى مقرّم(۱۳۹۱ق)، ترجمه: پرویز لولاور، مشهد، بنیاد پژوهش‌هاى اسلامى، ۱۳۷۱ ش، وزیرى، ۱۷۷ص.

۲۲-امام جواد(ع)، امید امیدار، قم، انتشارات شفق، ۱۳۵۵، جیبى، ۳۲ ص.


عباس جعفری فراهانی

انتهای پیام/