6 سپتامبر

زمان امام باقر(ع) دوران شکوفایی علم و تمدن اسلامی بود

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ حجت‌الاسلام‌والمسلمین رضا رمضان نرگسی در گفتگو با قم فردا  اظهار داشت: همه ائمه نور واحد بودند و همه ائمه از یک منبع سرچشمه می‌گرفتند منتهی شرایط در زمان‌های مختلف تفاوت داشت که امام محمدباقر (ع) توانستند ازنظر علم در آن دوران بدرخشند همان‌طور که شرایط در زمان امام حسین (ع) ایجاب می‌کرد که قیام کند و خود را درراه خدا فدا کند همان‌طور شرایط برای امام محمدباقر (ع) طور دیگری رقم خورد.

اهل سنت در کلاس درس امام محمدباقر شرکت می‌کردند

وی بیان داشت: در زمان عمر بن عبدالعزیز مسئله منع کتابت حدیث  بعد از ۸۰ سال که از زمان خلافت خلیفه دوم اجراشده بود و جرم بود  برداشته شد و اجازه داده شد حدیث کتابت و تدریس شود اینجا امام محمدباقر (ع) فرصت پیدا کردند که کتاب‌های حدیثی که از اجداد بزرگوارشان داشتند را بیرون بیاورند و شروع به تدریس احادیث با معانی کنند.

استاد حوزه و دانشگاه تصریح کرد: بیشتر شاگردان امام محمدباقر (ع) از اهل سنت هستند و حتی  یکی از بزرگان اهل سنت به یکی دیگر از اهل سنت که به کلاس درس امام محمدباقر (ع) می‌رفت خطاب کرد  چرا به این  کلاس‌های درس امام محمدباقر (ع) می‌رود و او پاسخ می‌دهد من چطور به درس امام محمدباقر (ع) نروم درحالی‌که او ۳۰ هزار از جد بزرگوارشان به‌صورت مکتوب دارد.

رمضان نرگسی خاطرنشان کرد: آزاد شدن نوشتن حدیث ، کتابت و تدریس حدیث باعث شد امام محمدباقر (ع) فرصتی پیدا کند برای تدریس فقه شیعه،  اگر امام سجاد (ع) هم‌چنین فرصتی را داشت کمتر از امام محمدباقر (ع) نبود، امام در زمان امام سجاد (ع) خفقان بود و هر نوع مباحث در مورد حدیث ممنوع بود غیر از زمان امام محمدباقر (ع) و امام جعفر صادق (ع) بقیه دوران‌ها خفقان بود و این ائمه توانستند در این دوره علوم و حدیث را نشر دهند.

علم منحصر به فقه نمی‌شود 

کارشناس مسائل دینی تصریح کرد: تقریباً همه فقه شیعه از این دو امام معصوم نشات می‌گیرد، چون بحث احادیث نبوی منحصر به فقه نمی‌شود و اساساً علم منحصر به فقه نمی‌شود  بلکه روایاتی که از پیامبر نقل‌شده بود بسیار گسترده بود و در زمینه‌های مختلف سیاسی، اجتماعی، فقهی، اخلاقی و دیگر زمینه‌ها بود که درنهایت  مشاهده می‌شود در این زمان یک دریچه‌ای از علم گشوده می‌شود که این دریچه بسیار گسترده است، افرادی جزء شاگردان امام محمدباقر (ع) هستند که برخی از آن‌ها مثل جابر بن حیان در رشته غیر فقه هم متخصص بودند.

وی تأکید کرد: این گسترش علم در زمان امام صادق (ع) هم ادامه پیدا می‌کند  شاگردانی مثل  هشام، مؤمن الطاق و دیگرانی که هرکدام در یک‌رشته متخصص هستند  تربیت شدند، شروع تخصص گرایی در علم از زمان امام محمدباقر (ع) است  که این مسئله ظرفیت فقه شیعه را می‌رساند.

رمضان نرگسی افزود: ۸۰ سال با تحجر مردم را رانده بودند و در حال حاضر نمونه این تحجر همان داعش است تنها چیزی که برای عرضه دارد همان تکفیر است آن زمان هم  و طرف‌های مخالف خود را با تکفیر از خودشان دور می‌کردند.  

استاد حوزه و دانشگاه بیان داشت: وقتی در زمان عمر بن عبدالعزیز این منع کتابت برداشته شد نحله‌هایی در اهل سنت مثل معتزله و اشاعره در اهل سنت به وجود آمد وقتی فضا برای مباحث دینی و علمی باز شد اهل سنت دستشان خالی بود زیرا ۸۰ سال کتابت حدیث ممنوع بود،  اما در این زمان شیعه بالندگی پیدا کرد امام شیعه در این دوران توانست  به‌صورت گسترده دین و علم را ترویج نماید.

شیعه آزاداندیش است

وی افزود: اسلام اهتمام زیادی به علم و علم‌آموزی دارد، درست است که روایت‌های زیاد از رسول خدا برای اهتمام به علم‌آموزی داریم اما وضعیت بعد از پیامبر به‌گونه‌ای رقم خورد که مسئله تکفیر بحث علم‌آموزی را کلاً محدود کرد و می‌توان گفت کلاً بحث علم‌آموزی تعطیل شد.

کارشناس مسائل دینی گفت:  اوج تمدن اسلامی و اوج شکوفایی تمدن اسلامی در زمان آل بویه است، از حدود سال ۳۸۰ تا حدود سال ۴۵۰، تقریباً تمامی میراث علمی جهان اسلام برای این دوره است، تمام دانشمندان بزرگ جهان اسلام در این دوره به ثمر می‌رسند هرچند ممکن است تا دوران غزنویان زندگی‌شان ادامه پیدا کند اما مهم این است که در دوره آل‌بویه به ثمر رسیده‌اند که دوره حاکمیت شیعه است.

رمضان نرگسی بیان داشت: در این دوران در مرکز جهان اسلام آل‌بویه حکومت می‌کند در شمال و شمال غربی جهان اسلام همدانیان حکومت می‌کنند که شیعه هستند در غرب جهان اسلام فاطمیون حکومت می‌کنند که آن‌ها هم شیعه است این حکومت تا آفریقا ادامه دارد این یعنی هر زمان شیعیان حکومت داشتند و فضای باز وجود داشت در علم نیز پیشرفت‌های اساسی به وجود آمده است، حتی در حکومت ساسانیان هم هیچ‌گونه تعصب مذهب وجود نداشت و فضای باز علمی وجود داشت.

استاد حوزه و دانشگاه اظهار داشت: شیعه  فضای فکری آزاداندیشی را از همان ابتدا داشته است و این را از امامان خود به ارث برده است همان‌طور که در کلاس درس امام محمدباقر (ع) اهل سنت به وفور شرکت می‌کنند و امام باقر (ع) این‌ها را از حضور در کلاس خودش منع نمی‌کردند همان‌طور هم بزرگان شیعه مانند شهید ثانی فقه اهل سنت را هم تدریس می‌کند درحالی‌که از بزرگان  شیعه است.

کارشناس مسائل سیاسی خاطرنشان کرد: مسئله آزاداندیشی شیعه یک پرچم و یک برگ برنده برای شیعه است که از زمان امام محمدباقر (ع) شروع می‌شود و تا زمان حکومت آل‌بویه ادامه داشت.

وی گفت: در ایران دو اوج تمدن وجود دارد یکی در آل‌بویه و یکی در زمان صفویه  که هر دو شیعه است در تاریخ از بعد از زمان آل‌بویه تا زمان حکومت صفویه جهان اسلام به یک خمود فکری عجیبی گرفتار می‌شود و این خمودی به دلیل تعصبات مذهبی است که بزرگان غزنویان و سلجوقیان راه انداختند.

انتهای پیام/

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *